فرهنگی

میراث عاشورایی ایران در اربعین؛ جشنواره‌ای از آیین‌های مردمی

میراث عاشورایی ایران در اربعین؛ جشنواره‌ای از آیین‌های مردمی

طبق گزارش همشهری آنلاین، تا به امروز ۴۹۱ عنصر آیینی مرتبط با محرم و صفر در فهرست ملی به ثبت رسیده است. در سال گذشته تنها ۱۱ عنصر جدید مرتبط با این ایام از استان‌های بوشهر، اصفهان، سمنان و تهران به این لیست افزوده گردید.

بادبزن حصیری یکی از سنت‌های جالب شهر بافق است که در سال‌های اخیر، اهالی این شهر چند ده هزار بادبزن سنتی را برای شرکت‌کنندگان در راهپیمایی اربعین ارسال می‌کردند. امسال این برنامه به عنوان یک رویداد گردشگری در ایران به ثبت رسید. این رویداد از ارسال ۲۰ هزار بادبزن در سال‌های ابتدایی آغاز شد و اکنون به نزدیک به ۱۰۰ هزار بادبزن که با دستان مردم ساخته شده، رسیده است و برای توزیع در مسیر پیاده‌روی اربعین میان موکب‌ها پخش گردید. این رویداد فرهنگی و مذهبی با عنوان «نسیم اربعینی» به‌عنوان نمادی از ارتباط هنر اصیل حصیربافی بافق با فرهنگ عاشورا و روحیه خدمت‌رسانی مردم محسوب می‌شود.

شله مشهدی یکی از نذری‌های سنتی مشهد در ایام محرم و صفر و به‌ویژه در ایام اربعین حسینی است. این نذری در سال ۱۳۹۱ به‌طور رسمی در فهرست میراث معنوی کشور ثبت شد و معمولاً در روستاها و مکان‌هایی که امکانش مهیا باشد، بر روی اجاق‌های چوبی که با کنده درختان گرم می‌شود، تهیه می‌گردد تا اصالت و طعم واقعی آن حفظ گردد.

تعزیه‌خوانی در اصفهان دارای جایگاه ویژه‌ای است، به‌خصوص اینکه در ایام اربعین مراسم تعزیه‌خوانی برگزار می‌شود. در این آیین که سال‌هاست به‌صورت منظم برگزار می‌شود، تعزیه‌خوانان واقعه اربعین حسینی را با محوریت «جابر بن عبدالله انصاری» به تصویر می‌کشند. این مراسم با حرکت کاروان عزاداری در معابر شهر آغاز شده و هیئت‌های مذهبی نیز در طول مسیر، این کاروان را همراهی می‌کنند.

مراسم علم واچینی در روستای امامزاده هارون الموت غربی برگزار می‌شود که هر سال همزمان با روز اربعین، مردم از روستاهای دور و نزدیک به این محل می‌آیند و رخت علم را باز کرده و با نوحه‌هایی از سروده‌های اهالی منطقه به عزاداری می‌پردازند. امامزاده هارون، آرامگاه هارون بن موسی، فرزند موسی کاظم و برادر علی بن موسی، مربوط به دوره صفوی و در الموت غربی استان قزوین واقع شده است.

روستای خلیفه حیدر سال‌هاست که در ایام اربعین به استقبال زائران اربعین می‌رود. کاروان زائران کربلا بعد از چند ساعت پیاده‌روی از شوشتر به رودخانه دز می‌رسند. قایق‌های اهالی روستای خلیفه حیدر در کنار ساحل رود منتظر هستند تا زائران را از رودخانه عبور دهند. اهالی این روستا با مداحی، برافراشتن بیرق و تهیه طبق‌های پذیرایی از زائران استقبال می‌کنند و آنها را به سمت مکان‌های استراحت هدایت می‌کنند تا بعد از توقفی کوتاه، مسیر پیاده‌روی را به سمت حرم اباعبدالله (ع) ادامه دهند.

در شاهرود، در منبرخانه‌ها یا محل‌های عزاداری زنانه، زنان از شب چهاردهم محرم تا شب اربعین تعزیه اجرا می‌کنند و در شب اربعین، غذاهای نذری مانند آش شله‌قلمکار و هلیم را تهیه می‌کنند که مواد اولیه آن از نذری‌های مردم تأمین می‌شود و پس از پایان عزاداری و روضه‌خوانی، در صبح اربعین بین مردم تقسیم می‌گردد.

منبع خبر: همشهری | انتشار: NabzeRuz.ir

قیمت طلا و ارز